La voĉo ne estas donaco: pri tio, kion civitaneco postulas

Ekzistas momento en la vivo de iu ajn federacio kiam ĝiaj fondaj principoj ĉesas esti abstraktaĵoj kaj fariĝas demandoj sur la planko de la Asembleo. Tiu momento estas nun. La afero Carcamo kontraŭ Federacia Elekta Komisiono, kiu atendas buŝajn argumentojn en septembro, ne estas simple jura teknikalio pri voĉdonlistoj. Ĝi estas la unua fojo, ke la Federacia Kortumo estos devigata diri, laŭvortece, kion la Ĉarto signifas per la esprimo 'civitano de la Respubliko' — kaj ĉu tiu statuso, kiam ĝi estas plena kaj kontrolita, povas esti senpunigite duonigita de la ŝtato.

Ni komprenas la singardemon de tiuj, kiuj postulas loĝadan teston. Ŝtato estas ne nur ideo; ĝi estas ankaŭ aro da institucioj, impostoj, infrastrukturoj, kiuj postulas daŭran engaĝiĝon por funkcii. Estas legitima demando, ĉu persono kiu neniam vivis en iu ajn el la kvar regionoj havas la saman informitan intereson pri la rezulto de federacia elekto kiel tiu, kiu pagas imposton en Tierra Verde aŭ laboras en la haveno de Nueva Singapuro. Ni ne forĵetas tiun demandon; ni nur rifuzas lasi ĝin esti la lasta vorto.

Ĉar la Respubliko mem estis fondita sur principo, kiu ne havas precedencon en la tradicia juro de ŝtatoj: ke lingvo — la kapablo partopreni en komuna publika diskurso — povas esti la bazo de aparteno. La Esperanto-Ĉarto ne promesis turistvizaon; ĝi promesis civitanecon. Kiam ni akceptas tiun promeson kiel validan, ni akceptas ankaŭ ĝiajn konsekvencojn. Civitaneco sen voĉo estas ne duona civitaneco — ĝi estas nova kategorio de persono, kiun la Ĉarto neniam imagis.

La Asembleo havas tri vojojn antaŭ si, kaj ni ne rekomendas unu super la aliaj hodiaŭ. Ni rekomendas nur unu aferon: ke la debato okazu kun la digno, kiun la demando meritas. La loĝantaro de la Halo de Civitanoj kreskas ĉiun minuton. Tiuj homoj elektis la Respublikon konscie, kun €1,99 kaj kun sia nomo. Ili meritas respondon kiu estas pli ol procedura prokrasto.