Kiam la rivero malpleniĝas, la promeso estas ekzamenata

La Rivero Esperanto ne konscias pri konstitucioj. Ĝi sekiĝas laŭ siaj propraj leĝoj — malrapide, neeviteble, sen atento al la promesoj kiujn la Respubliko skribis sur pergameno en 1995. Ĉi-somere, dum la seka sezono premas la rezervujojn de Costa Mar pli forte ol en la pasintaj tri jaroj, tiu indiferenteco de la naturo fariĝas la plej honesta ekzamenanto de nia cent-procenta hidroelektra ambicio.

Ni ne estas la unua ŝtato kiu konstruis sian energian identecon sur rivero. Sed ni eble estas la unua kiu faris el tiu elekto konstitucion-nivelan deklaron. La Federacia Ĉarto ne nur permesas hidroenergion — ĝi enkorpigas la koncepton de natura komuna bono kiel bazon de la publika provizo. Tio estas bela principo en jaro de normala pluvo. En jaro de sekeco, ĝi fariĝas demando: ĉu la principo estas vera, aŭ ĉu ĝi estis nur la poezio de fondaj delegitoj kiuj verkis en milde pluva januaro?

La Estraro ne postulas panikajn solvon. Ni observas, ke la institucio kiu respondas al ĉi tiu testo ne estas la vetero, sed ni mem — la Federacia Trezoro, la Guberniestro de Costa Mar, la inter-regiona energikomisiono kiu ekzistas ĝuste por tiaj momentoj. Se tiuj institucioj funkcias kiel dizajnitaj, la sekeco estos malfacila trimestro. Se ili ne funkcias, ni lernos ion pli valoran ol ajnan klimatan leciono: ni lernos kie la konstruaĵo havas fendojn.

La sola afero, kiun ni petas de la leganto, estas pacienca atento. Ne alarmo, ne seniluziiĝo — sed la trankvila observado de civitano kiu komprenas, ke institucioj estas pruvitaj ne en bonaj tagoj, sed en sekaj.